Khoảng thời gian mật ngọt
“Khoảng thời gian mật ngọt” – Món quà quý giá cha mẹ có thể dành cho con
Có những ký ức thời thơ ấu, chỉ cần nghĩ đến thôi cũng đủ làm lòng mình ấm lại
Trong cuốn sách Vô cùng tàn nhẫn, vô cùng yêu thương, tác giả Sara Imas – một người mẹ gốc Do Thái – đã nhắc đến một điều tưởng chừng như nhỏ bé nhưng lại có ý nghĩa vô cùng lớn lao đối với hành trình trưởng thành của con cái. Đó chính là:
“Khoảng thời gian mật ngọt” – Khoảng thời gian cha mẹ và con cái thực sự ở bên nhau một cách trọn vẹn và vui vẻ.
Đó có thể là những bữa tối gia đình nhỏ quây quần cùng nhau nấu ăn, dắt tay đi dạo, cùng nhau nhạc. Hay, trước khi đi ngủ ba mẹ đọc cho con nghe một mẩu truyện nhỏ, tâm sự nhỏ to về một ngày đã qua. Thời khắc ấm áp thân tình ấy sẽ giúp con được “thư thái”, vỗ về, yêu thương.
Khoảng thời gian mật ngọt – bệ phóng cho sự vững vàng của con trẻ
Các chuyên gia tâm lý đã chỉ ra rằng: Giai đoạn thơ ấu là nền móng quan trọng nhất trong việc hình thành nhân cách, cảm xúc và khả năng thích ứng với cuộc sống sau này của một đứa trẻ.
Theo Erik Erikson – nhà tâm lý học nổi tiếng với học thuyết về “8 giai đoạn phát triển tâm lý”: Ở giai đoạn đầu đời (0–5 tuổi), trẻ cần được đáp ứng nhu cầu tình cảm và cảm giác an toàn. Nếu thiếu đi điều đó, trẻ sẽ mang theo nỗi bất an, ám ảnh bị bỏ rơi, hoặc thiếu tự tin trong suốt hành trình trưởng thành.
John Bowlby – cha đẻ của Thuyết gắn bó cũng từng nhấn mạnh:
“Một mối quan hệ gắn bó an toàn ở tuổi thơ sẽ giúp trẻ có khả năng khám phá thế giới với niềm tin rằng luôn có ai đó chờ đợi mình trở về.”
Và chính “khoảng thời gian mật ngọt” ấy – khi cha mẹ hiện diện bên con một cách chân thành, không vội vã, không phán xét – chính là liều thuốc dưỡng tâm quan trọng nhất.
Freud và những dấu ấn đầu đời trong phát triển nhân cách
Không thể không nhắc đến Sigmund Freud khi bàn về tuổi thơ và sự hình thành nhân cách. Theo ông, 5 năm đầu đời là giai đoạn quyết định cấu trúc tâm lý và hành vi của một người sau này. Những khoảnh khắc mật ngọt giữa cha mẹ và con cái – với sự hiện diện, âu yếm, thấu hiểu – chính là yếu tố giúp trẻ vượt qua từng giai đoạn phát triển một cách lành mạnh. Đặc biệt, những tổn thương hoặc thiếu hụt tình cảm trong giai đoạn này nếu bị “đè nén” vào tiềm thức, có thể bộc lộ dưới dạng lo âu, trầm cảm, khủng hoảng bản ngã khi trưởng thành.
Yêu con không chỉ là trách nhiệm, mà còn là sự hiện diện có chất lượng
Trong nhịp sống hiện đại, nhiều cha mẹ vẫn ở bên con mỗi ngày nhưng lại thiếu đi sự kết nối thực sự. Họ có thể nắm tay con nhưng tâm trí thì bận rộn với công việc. Họ có thể cùng con ăn cơm nhưng ánh mắt lại hướng về màn hình điện thoại.
Trẻ nhỏ không đòi hỏi sự hiện diện hoàn hảo, chúng chỉ cần sự hiện diện có tâm
Khi lớn lên, con cái thể sẽ quên đi nhiều kiến thức đã được học, thay đổi nhiều mối quan hệ, nhưng những kỷ niệm “ngọt ngào” tuổi thơ sẽ nuôi dưỡng lòng tin, sự yêu đời và bản lĩnh của con trước sóng gió.
Chỉ cần 15–20 phút mỗi ngày cùng con làm điều gì đó khiến cả hai vui vẻ – cũng đủ để trở thành “mật ngọt” nuôi dưỡng cảm xúc, bồi đắp niềm tin trong trẻ rằng: “Bố mẹ luôn yêu con. Gia đình là điểm tựa để con chia sẻ những niềm vui nỗi buồn trong cuộc sống”.
Làm cha mẹ, không phải ai cũng làm được những điều to lớn. Nhưng, phụ huynh nào cũng có thể tạo ra mật ngọt cho con
Khoảng thời gian mật ngọt không cần nhiều tiền, không cần kịch bản cầu kỳ.
Chỉ cần:
- Một buổi chiều tắt điện thoại, ngồi chơi cùng con.
- Một lần lắng nghe con kể chuyện không chen ngang.
- Một ánh mắt trìu mến, một cái ôm ấm áp, một lời cảm ơn vì con đã cố gắng.
Dành cho con những điều ấy – đều đặn mỗi ngày – không phải vì nghĩa vụ, mà vì chính bản thân ta cũng cần những phút giây yêu thương không điều kiện như thế.
Lời kết
Có thể bố mẹ không phải là những bậc cha mẹ hoàn hảo. Nhưng bố mẹ hoàn toàn có thể là một người bạn đồng hành tử tế của con, từ những điều nhỏ bé nhất.
Hãy tạo ra những khoảng thời gian mật ngọt cùng con, như cách người Do Thái đã gìn giữ truyền thống gia đình của họ.
Để sau này, khi con đứng giữa giông bão cuộc đời, vẫn có thể mỉm cười và tin rằng:
“Dù thế nào, mình vẫn có một nơi để trở về. Nhà – nơi tình yêu bắt đầu và chưa bao giờ kết thúc.”